Ik loop dat de keuken in en slaak een diepe zucht. Nee he, het is weer zover. Over het aanrecht marcheert een leger van mieren. In een keurige strakke lijn met een duidelijk doel. Ik volg hun spoor en al snel zie ik waar ze naar toe gaan: een gekko poepje. Ik snap niet zo goed waarom, maar op de een of andere manier is dit voor mieren een soort van delicatesse. Ik haal het poepje weg en het leger van mieren schiet uiteen. De mieren verspreiden zich en gaan op zoek naar een nieuw doelwit. Het duurt niet lang en de mieren zijn allemaal verdwenen en de rust in mijn keuken keert weert terug.
Hier op Bali verwonder ik me bijna dagelijks over deze kleine beestjes. Ik kom ze hier vaak tegen, ze lijken wel overal te zitten. Regelmatig gaat er aan mijn verwondering een grote frustratie vooraf, bijvoorbeeld als ze een weg hebben gevonden in mijn pot dadels of mijn vers gebakken bananenbrood dat in de oven staat af te koelen al hebben ontdekt. Zo irritant… Tegelijkertijd komen er vele vragen in mij op, met name: Hoe dan? Die dadels zitten in een goed afgesloten glazen pot en die oven is nog warm. Al snel voel ik mijn frustratie zakken. Oke, jammer van dat bananenbrood, maar het is toch wel echt bijzonder hoe ze dat voor elkaar kunnen krijgen.
Mieren. Het zijn een soort superbeestjes, die van verre afstand door verpakkingen heen het voedsel kunnen lokaliseren, zich samen als eenheid opstellen en vervolgens barre omstandigheden trotseren om uiteindelijk het beoogde doel over te nemen. En dat alles met een enorme snelheid. Regelmatig heb ik me het volgende afgevraagd: hoe kan het dat als ik tijdens het snijden van mijn ananas een druppel sap mors en ik dit niet binnen 2 minuten schoonveeg er al een kolonie mieren naar onderweg is? Want toen ik begon met snijden was er geen mier te zien, dus moeten ze best een afstand hebben afgelegd in die twee minuten. En dat met die korte pootjes. Na heen tijdje te hebben nagedacht over hoe snel mieren wel niet lopen, gaf een google search me de bevestiging hiervan. De gemiddelde mier loopt 0,09 meter per seconde. Dat betekent dat ze in die 2 minuten dus zo een 10 meter kunnen afleggen en dus van best ver kunnen komen. Nog even een ander leuk feitje: wist je dat de snelste mier ter wereld zelfs 85 centimeter per seconde kan afleggen? Daarmee kunnen ze ongeveer 100 keer hun eigen lichaamslengte per seconde afleggen. Hoe dan?
Wonderlijke dieren dus. En niet alleen hun snelheid, maar ook hun kracht en organisatie zijn het benoemen waard en geven mij veel stof tot nadenken en verwondering. Dat dan zo een kleine mier een ander insect dat 10 keer zo groot is op zijn rug draagt. En ik vind het al zwaar als ik ga hiken met een backpack van 10 kilo. Of dat ze met zijn allen in zo een perfecte rechte lijn weten te marcheren en dat zonder woorden en met een manier van communiceren die wij niet kunnen waarnemen. Dat is echt wel tof!
Ondanks dat ze regelmatig een bron van frustratie vormen, heb ik toch ook wel veel respect voor mieren gekregen door ze zo regelmatig te bestuderen en hierover na te denken. Liever heb ik dat ze van mijn bananenbrood afblijven, maar goed als je dan in staat bent om een kruimel van 20x je eigen grootte mee te nemen, dan verdien je die ook wel. Dus na die diepe zucht, komt uiteindelijk een wauw: wat leven we toch in een bijzondere wereld.
p.s. Ik moet wel eerlijk bekennen dat ik op een gegeven toch wel een beetje moe werd van alle mieren in mijn keuken en in de winkel op zoek ben gegaan naar een anti-mierenmiddel. Daar vond ik een soort van magisch krijtje, waarmee ik alle mierenpaden heb bekrijt. Sindsdien is de rust terug gekeerd in mijn keuken en kan ik me op andere plekken over de mieren blijven verwonderen. En heb ik er een nieuwe verwondering bij: het magische anti-mieren krijtje.