Twee jaar geleden kreeg ik voor het eerst een huis met een tuintje. Eindelijk kon mijn droom van een eigen moestuin uitkomen. Vol enthousiasme wipte ik wat tegels uit de tuin en maakte drie moestuinbakken. Een paar zakken aarde erin en ik kon aan de slag. Wat ik toen nog niet wist, was dat er bij het moestuinieren ook flink wat uitdagingen komen kijken. En dat jaar, een extreem nat jaar, was de grote uitdaging: slakken.
Och, wat heb ik ze vervloekt. De slakken die elke keer mijn babyworteltjes en sla hadden opgegeten. Hoe dan? Overdag geen slak te zien en toch was dan overnacht alles opgegeten. Ik begreep er niks van. Ik zag een beeld voor me, waarbij er in de avond zodra het donker wordt een soort zombieleger van slakken de tuin in glijd en zich monsterlijk te goed doet aan alle plantjes. Dit beeld werd bevestigd toen ik een keer om drie uur ’s nachts wakker werd, niet meer kon slapen en besloot een kijkje in de tuin te nemen. Daar zag ik alle kleine monstertjes van mijn planten smullen. Ik heb die nacht denk ik wel een stuk of 50 slakken geraapt en de ochtend daarna netjes aan de rand van het bos gezet. Even leek het te helpen, maar al snel kwamen er andere slakken aan mijn plantjes knabbelen.
Iedere avond voor het slapen gaan luister ik een aflevering van de podcast ‘Nothing much happens’, een podcast met slaapverhalen. Een aantal weken geleden kwam er een aflevering uit ‘The garden centre’. Hoewel er niet veel gebeurt in de verhalen, zette deze aflevering me toch aan het denken. En vooral aan het verwonderen. In het verhaal (maar luister hem vooral ook zelf!) gaat het over een speciaal ‘slakken relocation project’. Omdat slakken op zichzelf eigenlijk heel goed zijn voor de natuur. Ze kunnen alleen de verleiding van jonge, frisse blaadjes niet weerstaan. Daarom dienen ze op de juiste plek te worden gezet, weg van deze verleidingen, waar ze hun rol in de natuur kunnen vervullen.
In de aflevering komen er een aantal leuke weetjes over slakken voorbij, waar ik me wat verder in heb verdiept. Zo klopt het dat slakken in principe dood en rottend materiaal eten en daarmee dus helpen om de bodem schoon te houden. Daarnaast zorgen ze met hun beweging over de bovenste bodemlaag, dat deze een luchtige structuur houd, wat weer goed is voor de plantengroei. Dat ze zich zo soepel over de aarde kunnen bewegen, komt door het slijm dat ze produceren. Niet alleen zorgt dit voor soepel bewegen, het slijm is ook een bescherming tegen dehydratie, ziektes en vijanden. En het wordt gebruikt voor de reparatie van hun huisje. En zelfs wij mensen gebruiken dit slijm voor zijn vele medicinale eigenschappen. Tegenwoordig zie je het dan ook terugkomen in allerlei producten zoals hoestdrankjes en huid crèmes. Best wel knap dat slakken dat gewoon van zichzelf maken.
Naast dit praktische nut van slakken, is er natuurlijk ook nog wel een ander opmerkelijk feit aan slakken: ze dragen altijd hun huisje bij zich. Zelf houd ik heel erg van hiken of fietsen met de tent en alles wat ik nodig heb op mijn rug of fiets. De eenvoud van het leven wanneer je alles wat je nodig hebt bij je hebt. En dan heb ik in vergelijking met een slak nog veel dingen nodig. Hoe simpel en mooi is het leven als je alleen maar een spiralen huisje nodig hebt om je in terug te kunnen trekken! Misschien dat ik in een volgend leven wel een slak zou willen zijn…
Ik ben er inmiddels dus van overtuigd dat slakken toffe dieren zijn en zeer belangrijk voor de natuur. Wellicht dat het scheelt dat ik er dit jaar nog weinig in mijn tuin gezien heb. En zelfs nu er met de regen van afgelopen dagen ineens heel wat slakken in mijn tuin verschijnen en de sla weer is opgegeten, kan ik slakken nu met andere ogen bekijken. In plaats van ze te vervloeken, haal ik ze netjes weg bij mijn babyplantjes en verplaats ze naar een plek waar ze hun taak in de natuur kunnen voldoen. Onderweg bestudeer ik nog even hun slakkenhuisje. Wist je namelijk dat de meeste slakken een rechtsdraaiend slakkenhuis hebben? Maar 1 op de 40000 slakken heeft een linksdraaiend huisje. Dit wordt veroorzaakt door een zeldzame mutatie. Deze mutatie zorgt er ook voor dat de geslachtsorganen anders liggen, waardoor voortplanten lastig is en het is dus een zeer zeldzame slak is. Het zou toch wel tof zijn als ik die nou net in mijn tuin zou hebben!